എയർ ഇന്ത്യ ‘മഹാരാജ’യുടെ കൗതുകകരമായ കഥ

Total
9
Shares

എയർ ഇന്ത്യ എന്നു കേൾക്കുമ്പോൾ ഭൂരിഭാഗം ആളുകളുടെയുമുള്ളിൽ വരുന്ന ഒരു ചിത്രമാണ് പ്രശസ്തമായ മഹാരാജായുടേത്. ഇന്ത്യൻ ഹൃദയങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ചിഹ്നങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് എയർ ഇന്ത്യ യുടെ ‘മഹാരാജാ’.

സമപ്രായക്കാരിൽ നിന്ന് സ്വയം വേർതിരിച്ചറിയാനുള്ള എയർ ഇന്ത്യയുടെ പ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായ, തമാശക്കാരനും ഉരുണ്ടതുമായ മഹാരാജാ ആദ്യമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത് 1940 കളുടെ മധ്യത്തിലാണ്. ഇൻ-ഫ്ലൈറ്റ് മെമ്മോ പാഡിൽ. അക്കാലത്ത് എയർ ഇന്ത്യയിൽ വാണിജ്യ ഡയറക്ടറായിരുന്ന എസ്‌കെ (ബോബി) കൂക്കയ്ക്കുവേണ്ടി ബോംബെയിലെ ജെ വാൾട്ടർ തോംസൺ കമ്പനിയിലെ കലാകാരൻ ഉമേഷ് റാവു ആണ് മഹാരാജാ യെ സൃഷ്ടിച്ചത്.

അക്കാലത്ത് ഇന്ത്യ “മഹാരാജാക്കന്മാരുടെ നാട്” എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു, കൂടാതെ എയർ ഇന്ത്യ അതിന്റെ ഏക അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനക്കമ്പനിയായിരുന്നു. അതിനാൽ ഉയർന്ന ജീവിതത്തിന്റെ പ്രതീകമായ എയർ ഇന്ത്യയുടെ ലെറ്റർഹെഡിനായി ഒരു ചിത്രം സൃഷ്ടിക്കാൻ കൂക്ക ആഗ്രഹിച്ചു.

മഹാരാജായുടെ സ്രഷ്ടാക്കളായ കുക്കയും റാവുവും അദ്ദേഹത്തിന് വ്യത്യസ്തമായ വ്യക്തിത്വം, പുറം തള്ളിയ മീശ, നീണ്ട മൂക്ക്, വരയുള്ള ഇന്ത്യൻ തലപ്പാവ് എന്നിവ നൽകി. ക്രമേണ, ഈ രാജകീയ ചിഹ്നം എയർ-ഇന്ത്യയുടെ പരസ്യ, വിൽപ്പന പ്രമോഷൻ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായുള്ള ചിഹ്നമായി. അങ്ങനെ ദശ ലക്ഷക്കണക്കിനുള്ള യാത്രക്കാരുടെ ഹൃദയത്തിലേക്ക് മഹാരാജാ പറന്നു കയറി.

അടുത്ത കുറച്ച് വർഷത്തേക്ക്, പുതിയ ഫ്ലൈറ്റ് റൂട്ടുകൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ മഹാരാജായെ ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ എയർലൈൻ വിവേകപൂർവ്വം ഉപയോഗിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തമാശയുള്ള വിരോധാഭാസങ്ങളും തമാശയുള്ള പഞ്ച്സും എയർ ഇന്ത്യയെ സൂക്ഷ്മമായ നർമ്മവും സമാനതകളില്ലാത്ത രീതി യായി ഉപയോഗിച്ച് സേവനങ്ങൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചു.

ഉദാഹരണത്തിന്, എയർ ഇന്ത്യയുടെ “റെട്രോ ശേഖരത്തിൽ” നിന്നുള്ള പോസ്റ്ററുകളിലൊന്ന്, മോസ്കോയിലേക്കുള്ള ഫ്ലൈറ്റ് പരസ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി ഒരു റഷ്യൻ കലിങ്ക നർത്തകിയായി മഹാരാജായെ കാണിക്കുന്നു. പാരീസിൽ കാമുകനായും ടോകിയോയിൽസുമോ ഗുസ്തിക്കരനായും ഓസ്‌ട്രേലിയയിൽ സ്പീഡ് ബോട്ട് സർഫിംഗിൽ , നെയ്‌റോബി യിൽ കൈയും കാലും കെട്ടി കാട്ടിലെ രണ്ടു സിംഹങ്ങൾ ക്ക്ഇരയായി കാണിക്കുന്നു. അങ്ങനെ എയർ ഇന്ത്യയുടെ ഈ വികൃതിയായ രാജാവ് ലോക വ്യക്തിത്വമായി മാറി. നർമ്മത്തിനും പ്രചാരണത്തിലെ മൗലികതയ്ക്കും അനേകം ദേശീയ അന്തദ്ദേശീയ പരസ്യ അവാർഡുകൾ എയർ ഇന്ത്യയുടെ ഈ മഹാരാജാ കരസ്ഥമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

എല്ലാ മഹാന്മാരെയും പോലെ അദ്ദേഹത്തിനും വിമർശകർ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ത്യയെ പോലുള്ള ഒരു ജനാധിപത്യ രാജ്യത്തിന് മഹാരാജയെ പോലൊരു ചിഹ്നം യോജിച്ചതല്ല എന്ന രാഷ്ട്രീയ വിമർശനത്തെ തുടർന്ന് 1989 ഇൽ എയർ ഇന്ത്യ മഹാരാജായെ പിൻവലിച്ചു. പക്ഷേ, അദ്ദേഹം സ്പർശിച്ച ദശലക്ഷക്കണക്കിന് യാത്രക്കരുടെ എതിർപ്പിനെ തുടർന്ന് വീണ്ടും മഹാരാജാ തിരിച്ചെത്തി. വിമാന യാത്ര ആഢംബരമായി കണ്ടിരുന്ന കാലഘട്ടത്തിൽ പോലും മഹാരാജായുടെ പാവകളും സ്റ്റിക്ക റുകളും മധ്യവർഗ ഇന്ത്യൻവീട്ടിൽ പോലും സാധാരണമായിരുന്നു.

വാസ്തവത്തിൽ, മഹാരാജാ തന്റെ അനുകരണീയമായ ശൈലിയും മനോഹാരിതയും വിവേകവും കൊണ്ട് ഒരു യഥാർത്ഥ വ്യക്തിയാണ്. അവൻ മിക്കവാറും എല്ലാ എയർ ഇന്ത്യ യാത്രക്കാർക്കും ഒരു സുഹൃത്തിനെപ്പോലെയാണ്. ലോകത്തിന്റെ വിദൂര കോണുകളിലേക്ക് പോലും ഊഷ്മളതയോടും ആതിഥ്യമര്യാദയോടും കൂടി എത്തുന്ന ഒരു സുഹൃത്ത്.

എയർ ഇന്ത്യ ആയിരിക്കേണ്ടതെല്ലാം മഹാരാജാ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു: ഇന്ത്യൻ ആഡംബരം, ആതിഥ്യമര്യാദ, സേവനങ്ങൾ, എല്ലാറ്റിനുമുപരിയായി റോയൽറ്റി. വിനയവുമായി കൂടിച്ചേർന്ന റോയൽറ്റിയാണ് ഇത്. ഒരു ഇന്ത്യൻ വാഹകനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഇതിലും കൂടുതൽ പ്രതീകമായ ചിഹ്നം മറ്റെന്താണ്?

കടപ്പാട് – ശ്രീകല പ്രസാദ്.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

You May Also Like

ഓൺലൈൻ തട്ടിപ്പ് നടത്താനൊരുങ്ങിയ മദാമ്മയ്ക്ക് തിരിച്ചു പണികൊടുത്ത് മലയാളി

തട്ടിപ്പുകാർ പലവിധത്തിലുണ്ടെങ്കിലും, ഇപ്പോൾ കൂടുതലും തട്ടിപ്പുകൾ നടക്കുന്നത് ഓൺലൈനിലൂടെയാണ്. ആർക്കും ഒരു സംശയവും തോന്നാതെ പറ്റിക്കാൻ മിടുക്കരായ ഇവരുടെ വലയിൽ പലരും വീണിട്ടുമുണ്ട്. ഇത്തരത്തിലൊരു ഉഗ്രൻ തട്ടിപ്പുകാരിയെ മനസ്സിലാക്കി തിരിച്ചു പണികൊടുത്ത കഥയാണ് കോഴിക്കോട് കുന്നമംഗലം സ്വദേശിയും, സാമൂഹിക പ്രവർത്തകനും, ശില്പിയുമായ…
View Post

എനിക്കും പണികിട്ടി !!! മെസ്സേജുകൾ പോയത് പാകിസ്താനിലേക്കും തായ്‌വാനിലേക്കും

എഴുത്ത് – അജ്മൽ അലി പാലേരി. ഇന്നലെ രാവിലെ മുതൽ എന്റെ ഫോണിന് എന്തോ ഒരു പ്രശ്നം ഉള്ളതായി തോന്നിയിരുന്നെങ്കിലും പെരുന്നാൾദിനത്തിലെ തിരക്കുകൾ കാരണം കൂടുതൽ ശ്രെദ്ധിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ഫോണ് സ്ലോ ആയതിനോടൊപ്പം ഫോട്ടോ എടുക്കാൻ ക്യാമറ ആപ്ലിക്കേഷൻ ഓപ്പൺ ചെയ്യുമ്പോഴും,…
View Post

മണാലി ബസ് സ്റ്റാൻഡിൽ ഒരു മലയാളിയെ പറ്റിച്ചു മുങ്ങിയ മലയാളി

വിവരണം – Zainudheen Kololamba. അപരിചിതമായ വഴികളിൽ കണ്ടുമുട്ടുന്ന മലയാളികളെ ബന്ധുക്കളേക്കാൾ സ്വന്തമാണെന്ന് തോന്നാറില്ലേ? ഹിന്ദി, ഉറുദു കലപിലകൾക്കിടയിൽ ആരെങ്കിലും വന്ന് മലയാളിയാണോ എന്ന് ചോദിക്കുമ്പോൾ അത്യാനന്ദം അനുഭവപ്പെടാറില്ലേ? തീർച്ചയായും എനിക്ക് തോന്നാറുണ്ട്. കേരള സമ്പർക്രാന്തിയുടെ സെക്കന്റ് ക്ലാസ് ഡബ്ബയുടെ ബർത്തിലിരുന്ന്…
View Post

അച്ഛനോടൊപ്പം ഞാൻ കണ്ട ഊട്ടി; ഇനിയൊരിക്കലും നടക്കാത്ത ആ യാത്ര

വിവരണം – ശുഭ ചെറിയത്ത്. യാത്രയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുമ്പോൾ മനസ്സിൽ ആദ്യം ഓടിയെത്തുക നാം നടത്തിയ ആദ്യ യാത്ര ആയിരിക്കും. ഓർമയിലെ ആദ്യയാത്ര … ചിലർക്കത് കുടുംബത്തോടൊപ്പമാകാം , ചിലർക്ക് സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പമാകാം അതുമല്ലെങ്കിൽ സ്ക്കൂൾ വിനോദയാത്രയാകാം … ആ യാത്രയുടെ ബഹിർസ്ഫുരണം പിന്നീടുള്ള…
View Post

മൂന്നാറിൻ്റെ തലവര മാറ്റാൻ ‘എസ്കേപ്പ് റോഡ്’

എഴുത്ത് – ദയാൽ കരുണാകരൻ. ഇപ്പോൾ കൊടൈക്കനാലും മൂന്നാറും തമ്മിലുള്ള യാത്രാ അകലം വാസ്തവത്തിൽ വെറും 13 കിലോമീറ്ററാണ്. കൊടൈക്കനാലിന്റ്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തുള്ള ടൂറിസ്റ്റ് സ്പോട്ടാണ് ബെരിജം തടാകം. ദിവസവും ഇവിടേക്ക് നിശ്ചിത എണ്ണം സന്ദർശ്ശകരുടെ വാഹനങ്ങൾ കടത്തി വിടുന്നുമുണ്ട്. ഇനി…
View Post

1000 രൂപയ്ക്ക് താമസമടക്കം ‘മൂന്നാർ’ ടൂർ പാക്കേജുമായി കെഎസ്ആർടിസി

കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിനോദസഞ്ചാരികൾ വരുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ മൂന്നാർ. വിശാലമായ തേയിലത്തോട്ടങ്ങള്‍, മനോഹരമായ ചെറു പട്ടണങ്ങള്‍, വളഞ്ഞുയര്‍ന്നും താഴ്ന്നും പോവുന്ന പാതകള്‍, അവധി ആഘോഷത്തിന് യോജിച്ച സൗകര്യങ്ങള്‍, തണുത്ത കാലാവസ്ഥ, പുൽമേടുകൾ, ഷോലക്കാടുകൾ തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങളാണ് മൂന്നാറിന്റെ പ്രകൃതഭംഗിയ്ക്ക്…
View Post

ജനമൈത്രി പോലീസിനൊപ്പം പൂയംകുട്ടി വനത്തിലേക്ക്

വിവരണം – അരുൺ കളപ്പില. ശ്വാസം അടക്കിപ്പിടിച്ചനുഭവിച്ച അതി കഠിനമായൊരു വനയാത്രയാണിത്. ആനച്ചൂരിൽ, ഇരുണ്ട കാട്ടിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ നാമറിയാതെ അനുഭവിക്കുന്ന ഒരു ലഹരിയുണ്ട്. അതാണീ യാത്രയുടെ ജീവൻ. കാടിനെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഓരോ മനുഷ്യന്റേയും ആഗ്രഹമാണ്, കാടിനെ നോവിക്കാതെ നിശബ്ദമായി മരങ്ങളെ, പക്ഷികളെ,…
View Post

പെട്രോൾ പമ്പുകളിൽ മലയാളികൾ പറ്റിക്കപ്പെടുന്നത് ഇങ്ങനെ – ഒരു ടാക്സി ഡ്രൈവറുടെ അനുഭവക്കുറിപ്പ്…

അന്യസംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്കൊക്കെ സ്വന്തം വാഹനങ്ങളുമായി പോകാറുള്ളവരാണല്ലോ നമ്മളൊക്കെ. യാത്രയ്ക്കിടയിൽ കേരളത്തിനു പുറത്തു വെച്ച് വണ്ടിയിൽ ഇന്ധനം കുറഞ്ഞുപോയാൽ നമ്മൾ സാധാരണ ചെയ്യാറുള്ളതു പോലെ അടുത്തുള്ള പമ്പിൽ കയറി ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുകയും ചെയ്യും. എന്നാൽ ഇത്തരത്തിൽ ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുവാൻ പമ്പിൽ ചെല്ലുന്നവർ തങ്ങൾ കബളിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന…
View Post

എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്നതും കൊടുംകാട്ടിലൂടെയുമുള്ള ബസ് റൂട്ട്

‘കോതമംഗലം – കുട്ടമ്പുഴ – മാമലക്കണ്ടം’ : എറണാകുളം ജില്ലയിലുള്ള കോതമംഗലം കെഎസ്ആർടിസി ഡിപ്പോയിലെ ഏറ്റവും പ്രയാസവും, എന്നാൽ ഏറ്റവും മനോഹരവുമായ പ്രദേശത്തേക്കുള്ള ബസ് റൂട്ടാണിത്. കാട്ടാനകൾ ധാരാളമുള്ള വനത്തിലൂടെ ഒരു ബസിനു മാത്രം പോകാൻ കഴിയുന്ന റോഡ്, പോകും വഴിയേ…
View Post